مقاله شماره 87041-دانش ايرانيان : علوم طبيعي و رياضي در دورهي اسلامي
ايرانيان علاوه بر پزشكي و داروسازي در ديگر علوم طبيعي نيز فعاليت و آثار سودمندي داشته اند. از اين ميان به علم المعادن (زمين شناسي) و علم الحيوان (جانور شناسي) و علم الحشايش (گياه شناسي) و علم الکيميا (شيمي) توجه زيادتري مينمودند و اين توجه علاوه بر آن که به ذات علوم مذکور صورت ميگرفت، براي به دست آوردن يا شناختن داروها و در حقيقت براي تکميل اطلاعات در علم صيدله (داروشناسي) نيز بوده است.
کار ابوريحان بيروني خوارزمي (متوفي به سال 440 هجري ) در کتاب الجماهر في معرفه الجواهر بيشتر متوجه تحقيق در خواص و توصيف طبيعي هر يک از اجسام و حتي شناسانيدن وزن مخصوص آنها بوده است. اوزان مخصوصي که ابوريحان براي عناصر مختلف داده با آنچه امروز ميشناسند تفاوت عمدهايي ندارند.
در علم جانورشناسي شناسي و گياه شناسي استفاده طبي بيشتر صورت ميپذيرفت. از جمله مهمترين کتابها درباره جانورشناسي کتاب طبايع الحيوان و خواصها و منافع اعضائها از عبيدالله بن جبرائيل ( از آل بختيشوع )بوده است که به سا ل450 در گذشته است.
در اينجا نبايد يک تأليف قابل توجه را در اطلاعات مختلف علوم طبيعي از نظر دور داشت و آن قراضه طبيعيات از ابوسعيد محمد بن محمد الغانمي است. اين کتاب فارسي به روش پرسش و پاسخ درباره مسائل طبيعي در چهار فصل و فصل دوم در مسائل نباتي و فصل سوم در مسائل معدني و فصل چهارم در مسائل نوادر.
يک کتاب ديگر بنام رساله الشبکه به فارسي در دست داريم از ابوحاتم مظفر بن اسمعيل اسفزاري (متوفي پيش از سال 515 هجري) رياضي دان و دانشمند بزرگ آخر قرن پنجم و آغاز قرن ششم هجري که نمايندهي ناطقي از ميل ايرانيان به تحقيق درباره مسائل جديد علمي است. اين کتاب را اسفزاري درباره جوهري که صورت آن مانند شبکهايي مجوف بود (شي اسفنجي) نوشته و در آغاز آن شرحي از آن جسم داده است، اين جسم را از ميان اجسام نباتي بيرون آورده بودند و بصورت استوانهايي بوده و تجاويف مدور و مستطيل داشته است.
لينك دان لود:
http://www.esnips.com/doc/c0abc477-cb3f-49a6-93c3-a816944c353a/87041
منبع:
http://www.parstools.com/go/?id=15097&url=http://www.khaalefer.com/87/BANK/B%20(4)/4.htm